به روز شده: ۱۳:۵۳ تهران - پنجشنبه ۱ خرداد ۱۳۹۹

تساوی سلاح ها⁉️

نویسنده: غلامرضا ریاضی/ وکیل دادگستری

چندیست فراخوان معاونت حقوقی قوه قضاییه و دعوت صاحب‌نظران جهت اظهار نظر در مورد پیش نویس اصلاح آیین نامه اجرائی لایحه قانونی استقلال کانون های وکلای دادگستری ، نقل محافل حقوقی کشور خصوصاً وکلای دادگستری شده است، به طوری که ۳۸۰ تن از اساتید دانشکده حقوق و ۵۰ نفر از نمایندگان مجلس و ۱۲ هزار وکیل و ۱۸۰ نفر از قضات سابق دادگستری، نگرانی خود را نسبت به نقض استقلال کانونهای وکلای دادگستری اعلام داشتند.‌علاوه بر اینکه بسیاری از فعالان صنفی در مقالات و اظهارنظرهای متعدد، اقدام قوه قضائیه دائر بر اصلاح آیین نامه یاد شده را مغایر با قانون و بر خلاف مصالح نظام قضایی ایران دانسته‌اند. در این مهم صاحبان قلم و اساتید محترم حسب مورد نظریات و اعتراضات خود را بیان داشتند، لذا ورود به این مباحث را در این مقال جایز نمی دانم، اما مایلم به اختصار از منظر دیگر به این مهم بپردازم، تا بر مردم ما روشن شود که استقلال کانون های وکلای دادگستری چه تاثیری در حقوق دفاعی آنان دارد. ناگزیر در اینجا به ذکر آنچه در جریان دفاع از حقوق متهمان سیاسی و امنیتی برایم پیش آمد بازگو می‌کنم.

اینجانب در شهرِ محل اقامتم ‌وکالتِ چندین پرونده از متهمان انتخابات سال ۸۸ و یک پرونده نیز در یکی از شهرهای استان مجاور قبول نمودم کما اینکه قبل از آن در چندین پرونده سیاسی و امنیتی به عنوان وکیل مدافع حضور داشتم .برای پذیرش همین پرونده ها چندین بار در همان زمان برادران گمنام مرا خواسته و سوالاتی- البته محترمانه- از این قبیل داشتند که چرا اینگونه پرونده ها را می پذیرید؟ و یا چرا در استان دیگر قبول وکالت میکنید؟ پاسخ من در هر دو جا روشن بود. گفتم بنده وکیلم؛ وظیفه وکیل دادگستری دفاع از حقوق مردم است هر کس بمنظور پناه جویی نزد من بیاید بدون توجه به مسلک و مرام و مذهب و گرایشات سیاسی وی، اگر احساس کنم حقی دارد و یا حضورم در دادگاه می تواند کمک کند که حقوقش تامین شود یعنی از یک دادرسی عادلانه برخوردار باشد وکالتش را می پذیرم. همچنانکه قبلاً وکالت افرادی که مسلک آنها جزو ادیان رسمی کشور نبود، پذیرفته‌ام و هکذا...بگذریم که این مهم چه هزینه ای داشت، اما نکته قابل توجه همین جاست و آن اینکه اگر کانون های وکلا استقلال نداشتند و وکیل ترس و واهمه از محرومیت و ممنوعیت داشته باشد و شغل و جایگاه اجتماعی خود را در مخاطره ببیند آیا در دفاع متزلزل نخواهد شد؟ آیا به سهولت چنین پرونده هایی را می پذیرد؟ آیا وکالت کسانی که مغبوض حاکمیت و دولتمردان شده‌اند را قبول میکند؟ وکیل وابسته همواره باید بترسد که مبادا دفاعش به مذاق اربابان توقع خوش نیاید. لذا باید گفت استقلال کانون های وکلا ارتباط تنگاتنگی با حقوق دفاعی مردم دارد.

حق تعیین وکیل مستقلِ از حاکمیت از حقوق بنیادین هر شهروند ایرانی است اینکه گفته می شود مستقل از حاکمیت بدین معنا نیست که خود را تافته جدا بافته از نظام بدانیم، بلکه معتقدیم وقتی به تجویز قانون، دستگاهی به نام قوه قضاییه حق دارد متهم را تحت تعقیب قرار دهد و محاکمه و مجازات کند ،باید یک دستگاه مستقل دیگری در کنار قوه قضاییه باشد که نظارت کند، تذکر دهد و مواظبت کند که دادگاه از مسیر دادرسی عادلانه خارج نشود. دفاع از متهم به معنای دفاع از مسلک و مرام و اندیشه او نیست به عبارت دیگر ما از جرم دفاع نمی‌کنیم بلکه از کسی دفاع میکنیم که به او اتهامی واردشده و در تحلیل نهایی چه بسا بی‌گناه باشد.

در بسیاری از نظامهای حقوقی حق داشتن وکیل مستقل از حاکمیت ، از حقوق بنیادین مردم شناخته شده که به تساوی سلاح ها تعبیر می‌شود.

چون مخاطب من عموم مردم میباشند باید عرض کنم که اصل تساوی سلاح ها بدین معناست که وقتی دستگاه قضایی در دست حاکمیت و دولتهاست یک سلاح به دست متهم میدهند که خرج آن قانون ، عبارات و مفاهیم حقوقیست و آن اسلحه کسی نیست جز وکیل مستقل و غیر وابسته که میتواند ملجائی برای موکل بی پناه باشد. لذا باید گفت این اصل از ارکان مهم و بنیادین دادرسی عادلانه محسوب می‌شود و امروز در حقوق کیفری به یکی از اصول جهان شمول مبدل شده است. این اصل مساوات در ایران نیز به موجب قوانین ملی و فراملی و معاهدات بین المللی که کشور ما با آن پیوسته، پذیرفته شده است.

در اینجا بد نیست به خاطره ای از جناب دکتر محمد محمدی گرگانی در کتاب "خاطرات و تأمّلات در زندان شاه" اشاره کنم. ایشان در صفحه ۶۸ کتابش می گویند: من در دادگاه آیت الله طالقانی حضور داشتم دادگاه در اتاق بزرگی تشکیل شد آیت‌الله طالقانی و مهندس بازرگان و دکتر سحابی را با ریو ارتش آوردند. سرهنگ پگاهی و سرهنگ علمیه وکلای مدافع آقای بازرگان بودند. دادستان دادگاه سرگرد نبیی و رئیس دادگاه تیمسار قره داغی بود در جلسه دادگاه یکی از وکلا به نام سرهنگ پگاهی خطاب به مقامات دادگاه گفت :شما چرا می‌گویید به نام نامی اعلی حضرت شاهنشاه آریامهر و چرا بالای سرتان عکس شاه است؟ وی ادامه داد شما وقتی می‌خواهید رای بدهید اگر مبنای حکم‌تان اسم اعلی‌حضرت باشد عادل نیستید، چون داور بی‌طرفی نیستید، می گویید به نام نامی اعلی حضرت یعنی شما ضابط ایشان هستید پس حکمتان را اعلی‌حضرت تعیین می‌کند. افسرهای دادگاه عصبانی شده بودند ،دادستان مرد چاقی بود از جایش بلند شد و فریاد کشید سرهنگ پگاهی تو سربازی؟ تو شرم نمی کنی؟ خجالت نمیکشی به ساحت اعلیحضرت توهین می کنی؟ما افتخار می‌کنیم که سرباز شاه هستیم. سرهنگ پگاهی جواب داد ولی همین کار شما یعنی این که رای شما رای حقوقی و قضایی نیست. بعد پرونده مهندس بازرگان یا آیت الله طالقانی را باز کرد یک برگش را در آورد که گزارش ساواک بود گفت: پرونده شما متکی به گزارش ساواک است؛ ساواک خودش برگ اول را کج گذاشته است.

صفحه هایش را تکان می داد خش خش می کرد گفت: برگ اول چون نهد ساواک کج تا ثریا می رود پرونده کج!

این پرونده مبنایش غلط است و همه اش باطل است.

برای ما دادگاه تاریخی به بی‌نظیری بود هر کلمه هرکاری تاریخی بود باورم نمی شد که وکیل مدافع مرحوم بازرگان اینچنین سخن بگوید در جلسه دادگاه محلی برای خبرنگاران گذاشته بودند کسی به نام خبرنگار در آنجا نبود در جایگاه خبرنگار پسر کوچک مرحوم مهندس بازرگان نشسته بود سرهنگ پگاهی موقع صحبت رو به جایگاه خبرنگاران کرد و گفت خوب در دادگاه مهندس بازرگان که استاد دانشگاه است و آیت الله طالقانی به حمدالله خبرنگار هم که هست همه رو به طرف جایگاه خبرنگار در دادگاه کردیم پسر کوچک مهندس بازرگان را دیدیم که نشسته است همگی به خنده افتادیم ؛ دادستان که احتمالاً درجه سرگردی داشت داد کشید؛ سرهنگ پگاهی چرا اینطوری حرف میزنی...؟

آنچه گذشت دفاعیات وکیلیست نظامی و در رژیم شاهنشاهی آنهم در مقام دفاع از متهمان امنیتی.آیا جرات و جسارت این وکیل ستودنی نیست؟ آیا اگر ترسِ گرفتار شدن و به دردسر افتادن و محرومیت از وکالت داشت، می توانست چنین بی محابا و شجاعانه از موکلش دفاع کند ؟ آیا اگر تحت تاثیر فضای سیاسی جامعه و هیئت حاکمه قرار می گرفت و از هتک حیثیت و آبرو و انتصاب جرائم مختلف و مالاً تعقیب و مجازات و تنزل درجه واهمه داشت از پذیرش چنین پرونده هایی امتناع نمی‌کرد و یا حداقل تردید نمی‌نمود؟ اینجاست که نقش حیاتی وکیل مستقل نشان داده می شود. در اینجا روی سخن به مسئولین است آنها باید بدانند که مسئولیت، مصونیت نمی آورد. بسیار دیده ایم و دیده اند که افراد با نفوذ در بالاترین سطوح بر صندلی متهمان نشسته و پاسخگوی سوالات بازپرس و قاضی بوده اند. شاید فردا نوبت شما هم باشد.

مبادا آنروز دنبال وکیل مستقل باشید!!!

آنچه عرض شد تقابل با دستگاه محترم قضایی نیست، تردیدی ندارم که در قوه قضائیه، قضات عادل و انسانهای شریفی حضور دارند اما شکی نیست که در هر کار انسانی خطا و اشتباه وجود دارد. با حضور وکیل مستقل در کنار قاضی مستقل، حقوق اصحاب دعوی حفظ خواهد کرد خصوصاً در امور کیفری که آنچه در معرض مخاطره است جان و حیثیت و آبرو آدمی است که بسی مهم تر و حیاتی تر از اموال و اشیاء بی جان است.
ذکر این نکته در پایان خارج از لطف نیست. اگر امروز وکیلی مانند آن افسرِ وکیل، آنگونه سخن بگوید و از حقوق موکلش دفاع کند ، عوارضی برای او ندارد؟ و اگر وکیل وابسته باشد چه؟!!



یادداشت های مندرج در ستون "میهمان" لزوما دیدگاه سایت امروز نمی باشد.
-----
انتهای پیام

ارسال به شبکه های اجتماعی و پست الکترونیکی

نظر شما

امروز در فیس بوک
آخرین اخبار
  • سوسیالیسم با چهره انسانی، اسلام با چهره رحمانی
  • اصلاحات به ویژه در سطح ساختارها نیازمند عزم ملی است
  • مرتضی مبلغ : اصلاح‌طلبان باید خودشان را به‌روز کنند
  • در جلسه روز گذشته رئیس جمهور با فعالین سیاسی چه گذشت؟
  • نامه 50تن از نمایندگان به رئیس دستگاه قضا درباره پیش‌نویس اصلاح آئین‌نامه اجرایی لایحه استقلال کانون وکلا
  • چرا پراید ۹۰ میلیونی شد؟
  • اعتراض جمعی از فعالان سیاسی و اجتماعی به حکم قضایی صادره علیه دکتر محمود صادقی نماینده محترم تهران
  • نامه ۳۰۸ استاد حقوق به رئیس قوه قضائیه در مورد پیش نویس اصلاح آیین نامه اجرایی لایحه استقلال کانون وکلا
  • فرصت هایی برای بازسازی اعتماد و همبستگی
  • سیدمحمد خاتمی ‌در پیامی درگذشت حاج حسنعلی منتظری را تسلیت گفت
  • تاکید سیدمحمد خاتمی بر رسالت و نقش الازهر در همبستگی مسلمانان‌
  • دعوت خاتمی به همبستگی ملی تا درخواست او برای آزادی زندانیان
  • بیانیه حزب اتحاد ملت ایران اسلامی به مناسبت روز جهانی کارگر و روز ملی معلم
  • سازوکارهای فعلی برای نهادهای برخاسته از رای مردم مشکل‌سازی شده
  • به تشكیلات پیشران نیاز داریم، نه ترمز
  • استراتژی بازدارندگی
  • «محاربه با خدا» یا «افساد فی‌الارض»
  • نه! به تحریم، نه! به تکدی گری بین المللی، نه! به تحریف
  • حاکمیت «متوهم» و ظهور «عاصیان گرسنه»
  • بیانیه حزب اتحاد ملت درباره ابربحران کرونا
  •